ประวัติความเป็นมาห้องสมุดสีเขียว

ประวัติความเป็นมาห้องสมุดสีเขียว

     มหาวิทยาลัยมหิดล ได้ตระหนักถึงการพัฒนามหาวิทยาลัยให้เป็น Green Campus มาตั้งแต่ปี 2551 ซึ่งเป็นสมัยของท่านอธิการบดี ศาสตราจารย์คลินิก นายแพทย์ปิยะสกล สกลสัตยาทร ที่จัดทำแผนแม่บทภายใต้แนวคิด “มหาวิทยาลัยเมืองในฝัน เมืองน่าอยู่และเสริมสร้างสุขภาวะ” จากนโยบาย “A Promised Place to Live and Learn with Nature” หรือ “เราจะเรียน และเราจะอยู่ร่วมกับธรรมชาติ”

     มีการผลักดันและสานต่อด้วยการกำหนดเป็น 1 ใน 9 ยุทธศาสตร์ของมหาวิทยาลัย คือ ยุทธศาสตร์ด้าน Harmony in Diversity มีเป้าประสงค์หลักเพื่อที่จะส่งเสริมให้มหาวิทยาลัยมหิดลเป็น มหาวิทยาลัยเชิงนิเวศน์ (ECO University) อย่างเต็มตัวในปี 2559 ผ่านการดำเนินงานโครงการ และกิจกรรมต่างๆ อาทิ รถรางเพื่อการอนุรักษ์ จักรยานสีขาว หรือ โครงการจักก้าเซ็นเตอร์ ที่ผลักดันให้เป็นต้นแบบของ “มหาวิทยาลัยเมืองจักรยาน” และการเปลี่ยนขยะให้เป็นรายได้

     รณรงค์ และให้ความรู้และความเข้าใจอย่างถูกต้องในลดการใช้ไฟฟ้า น้ำ น้ำมัน และทรัพยากร ธรรมชาติ ที่มีอยู่อย่างจำกัดให้ได้ผลอย่างเป็นรูปธรรม นำเอาองค์ความรู้ของคณะ สถาบัน และวิทยาลัยมาประยุกต์ใช้ในการก้าวไปสู่ ECO University อย่างเต็มตัวสมดังคำปณิธานของมหาวิทยาลัยมหิดล คือ “ปัญญาของแผ่นดิน”

     มหาวิทยาลัยได้ผลักดันและส่งต่อยุทธศาสตร์ด้าน Harmony in Diversity ไปยังคณะ สถาบัน เพื่อร่วมกันสนับสนุนมหาวิทยาลัยมหิดลศาลายา ให้เป็นเมืองมหาวิทยาลัยสีเขียว (Green Campus) ทำให้หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล ซึ่งเป็นส่วนงานหนึ่งในพื้นที่วิทยาเขตศาลายา รับมอบนโยบายและนำมาสานต่อตามยุทธศาสตร์ของมหาวิทยาลัยดังกล่าว ผ่านการดำเนินโครงการสนับสนุนแผนยุทธศาสตร์ ควบคู่กับการรณรงค์ให้เกิดการเรียนรู้ การปลูกฝังจิตสำนึก ความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อมและนำไปปฏิบัติให้เกิดเป็นรูปธรรมและมีประสิทธิภาพ เพื่อสนับสนุนนโยบาย Eco University ของมหาวิทยาลัย เช่นกัน

     จากการที่มหาวิทยาลัยมหิดล ตั้งปณิธาน ว่า "ปัญญาของแผ่นดิน" มีพันธกิจหลัก เพื่อสร้างความเป็นเลิศทางด้านสุขภาพ ศาสตร์ ศิลป์ และนวัตกรรม บนพื้นฐานคุณธรรม เพื่อสังคมไทย และประโยชน์สุขแก่มวลมนุษยชาติ จึงมีการกำหนดยุทธศาสตร์ “การบริหารจัดการเพื่อความยั่งยืน” จัดทำนโยบายส่งเสริมการสร้างมหาวิทยาลัยเชิงนิเวศน์ (Eco University) ที่มีเป้าหมายชัดเจนของการสร้างให้เกิดการพัฒนาอย่างยั่งยืน (Sustainable Development) ทั้งภายในมหาวิทยาลัยและชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัย ด้วยการสร้างให้เกิดดุลยภาพของมิติเชิงเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม อันจะนำมาซึ่งความมีประสิทธิภาพของการใช้ทรัพยากร ความเท่าเทียมกันของสังคม และคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของบุคลากร นักศึกษา และชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัย โดยได้วางกลยุทธ์ 3 แนวทาง คือ

1. กลยุทธ์การส่งเสริมให้เกิดประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากร (Resource Efficiency)
2. กลยุทธ์การส่งเสริมความเป็นสังคมคาร์บอนต่ำ (Low Carbon Society) และ
3. กลยุทธ์การส่งเสริมให้เกิดพันธกิจสัมพันธ์ชุมชน (Community Engagement)

     หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล ยังคงสนองตอบต่อ ปณิธาน และ พันธกิจ ของมหาวิทยาลัย โดยเริ่มการดำเนินงานโครงการอย่างเป็นรูปธรรม ตั้งแต่ปี 2556 เป็นต้นมา ความสำเร็จของโครงการ Eco University คือ โครงการ “ห้องสมุดใส่ใจสิ่งแวดล้อม” ภายใต้ยุทธศาสตร์ที่ 2 ของ หอสมุดและคลังความรู้ฯ คือ พัฒนาการบริหารทรัพยากรและการจัดการความรู้ กลยุทธ์ที่ 3 คือ เสริมสร้างภาพลักษณ์ที่ดีให้กับองค์กร โดยมีเป้าหมายโครงการ เพื่อลดปริมาณการใช้พลังงานไฟฟ้า น้ำประปา น้ำมันเชื้อเพลิง และกระดาษ ของหอสมุดและคลังความรู้ฯ ให้น้อยลงจากการใช้ในปีงบประมาณที่ผ่านมา

     นอกจากหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล จะสนับสนุนยุทธศาสตร์ของมหาวิทยาลัย ด้าน Eco University แล้ว ในวันที่ 25 มิถุนายน 2557 อดีตผู้อำนวยการหอสมุดฯ นางสาวฉวีวรรณ สวัสดี ได้ลงนาม “บันทึกข้อตกลงความร่วมมือทางวิชาการด้านการพัฒนาเครือข่ายห้องสมุดสีเขียว”

     เพื่อหนึ่งในสมาชิกเครือข่ายห้องสมุดสีเขียว (Green Library Partners) ซึ่งเป็นการร่วมมือทางวิชาการด้านการพัฒนาเครือข่ายห้องสมุดสีเขียว ที่ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อการพัฒนาการให้บริการความรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อมผ่านห้องสมุด และ กำหนดความร่วมมือไว้หลากหลายด้าน คือ

1. ความร่วมมือในการพัฒนาการให้บริการสารสนเทศด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
2. ความร่วมมือในการแลกเปลี่ยนสารสนเทศด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อมในหน่วยงานเครือข่ายความร่วมมือ
3. ความร่วมมือในการดำเนินกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
4. ความร่วมมือในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ด้านการบริหารจัดการห้องสมุดสีเขียว และ การดำเนินกิจกรรมอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง

     หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล จึงได้ดำเนินงานตอบสนองต่อยุทธศาสตร์ การเป็น Eco University ของ มหาวิทยาลัย และ สมาชิกเครือข่ายห้องสมุดสีเขียว ซึ่งมีสมาชิกกว่า 38 หน่วยงาน ตั้งแต่บัดนั้น เป็นต้นมา