หอสมุดฯ ร่วมเปิดมุมมองใหม่ด้านห้องสมุดในเวที IFLA WLIC 2026 ณ เมืองปูซาน สาธารณรัฐเกาหลี
หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล นำโดย อาจารย์ ดร.เอกชัย วารินศิริรักษ์ รองผู้อำนวยการฝ่ายนวัตกรรมบริการห้องสมุด ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ทวีศักดิ์ สมานชื่น รองผู้อำนวยการฝ่ายเทคโนโลยีดิจิทัล คุณณัฐกัลย์ ทวีพันธ์ หัวหน้างานบริหารจดหมายเหตุ คุณธัญญาดา ดวงมณี บรรณารักษ์ (ผู้ชำนาญการพิเศษ) งานเทคโนโลยีสารสนเทศ และคุณมุกรินทร์ กลั่นภักดี นักเอกสารสนเทศ หอสมุดกลาง เข้าร่วมการประชุม IFLA World Library and Information Congress (WLIC) 2026 ระหว่างวันที่ 10 – 13 สิงหาคม พ.ศ. 2569 ณ เมืองปูซาน สาธารณรัฐเกาหลี ภายใต้แนวคิดหลัก “Libraries Powering Transformation” หรือ “พลังห้องสมุดสู่การเปลี่ยนแปลง” ซึ่งมุ่งสะท้อนบทบาทของห้องสมุดในฐานะพลังสำคัญในการขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงของสังคม องค์กร และชุมชน การประชุมครั้งนี้เป็นเวทีระดับนานาชาติที่รวบรวมบุคลากร นักวิชาชีพ และผู้เชี่ยวชาญด้านห้องสมุดและสารสนเทศจากทั่วโลก โดยมีผู้เข้าร่วมจากหลากหลายประเทศ เปิดโอกาสให้เกิดการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ แนวคิด นวัตกรรม และแนวปฏิบัติในการพัฒนาห้องสมุดให้สามารถตอบสนองต่อบริบทของโลกที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว
เปิดมุมมอง “ห้องสมุดกับพลังแห่งการเปลี่ยนแปลง”
สาระสำคัญจากพิธีเปิดการประชุมสะท้อนให้เห็นว่า ห้องสมุดไม่ควรเป็นเพียงผู้ติดตามการเปลี่ยนแปลง แต่ต้องเป็นหนึ่งในพลังที่ร่วมขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงของสังคม Leslie Weir ประธาน IFLA เน้นย้ำถึงความสำคัญของการยอมรับการเปลี่ยนแปลง การกล้าที่จะทดลองและสร้างสรรค์นวัตกรรมใหม่ ๆ รวมถึงการที่บุคลากรห้องสมุดต้องมีบทบาทเชิงรุกในการสร้างความเท่าเทียมด้านข้อมูลและความรู้ ขณะที่ Sharon Memis เลขาธิการ IFLA ให้ความสำคัญกับ “Trust” หรือความไว้วางใจจากชุมชน ซึ่งถือเป็นทรัพย์สินที่มีคุณค่าของห้องสมุดและวิชาชีพบรรณารักษ์ โดยเฉพาะในยุคที่เทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์เข้ามามีบทบาทในระบบสารสนเทศมากขึ้น อีกหนึ่งประเด็นสำคัญจากปาฐกถาพิเศษในพิธีเปิด คือการเปลี่ยนผ่านของโลกจาก Digital Transition สู่ AI Transition โดยเสนอแนวคิด “Universal Intelligence Coverage (UIC)” เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนสามารถเข้าถึงโครงสร้างพื้นฐานด้านปัญญาและ AI ได้อย่างทั่วถึง ลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงข้อมูลและความรู้ ประเด็นดังกล่าวนำไปสู่แนวคิดสำคัญว่า ห้องสมุดในอนาคตควรก้าวจากการเป็นเพียง “ระบบสารสนเทศสาธารณะ” ไปสู่การเป็น “ระบบปัญญาสาธารณะ (Public Intelligence)” ที่ช่วยให้ประชาชนสามารถเข้าถึงความรู้ เทคโนโลยี และ AI ได้อย่างเท่าเทียม น่าเชื่อถือ มีจริยธรรม และมีธรรมาภิบาล
จากเวที IFLA สู่การพัฒนาหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล
สาระสำคัญและประสบการณ์จากการประชุม IFLA WLIC 2026 สามารถนำมาต่อยอดสู่การพัฒนาหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดลในหลายมิติ ทั้ง การพัฒนาบริการดิจิทัลและ AI การยกระดับประสบการณ์ผู้ใช้ การพัฒนาพื้นที่การเรียนรู้และนวัตกรรม ตลอดจนการเพิ่มศักยภาพและทักษะของบุคลากรให้พร้อมต่อการเปลี่ยนแปลง โดยเฉพาะแนวคิดเรื่อง Trust และ Public Intelligence สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในการออกแบบบริการและบทบาทของหอสมุดและคลังความรู้ฯ เพื่อให้เป็นแหล่งเรียนรู้ที่ผู้ใช้สามารถเข้าถึงข้อมูลและองค์ความรู้ที่มีคุณภาพ พร้อมได้รับการสนับสนุนให้ใช้เทคโนโลยีและ AI อย่างรู้เท่าทัน มีความรับผิดชอบ และคำนึงถึงจริยธรรม การเข้าร่วม IFLA WLIC 2026 จึงเป็นโอกาสสำคัญในการเปิดมุมมอง แลกเปลี่ยนประสบการณ์กับเครือข่ายห้องสมุดระดับนานาชาติ และนำแนวคิดจากเวทีโลกมาประยุกต์ใช้ในการพัฒนาหอสมุดมหิดล สู่ “ห้องสมุดแห่งอนาคต” ที่เป็นมากกว่าคลังสารสนเทศ แต่เป็นพลังขับเคลื่อนการเรียนรู้ นวัตกรรม ปัญญา และการเปลี่ยนแปลงอย่างยั่งยืน
เดินหน้าสู่การเสนอตัวเป็นเจ้าภาพ IFLA WLIC 2029
ในโอกาสอันดีนี้ คณะผู้แทนจากหอสมุดและคลังความรู้ฯ ได้เข้าร่วมประชุมกับคณะกรรมการบริหาร IFLA เพื่อหารือเรื่องการเตรียมความพร้อมในการตรวจเยี่ยมสถานที่เพื่อเสนอเป็นเจ้าภาพจัดการประชุม IFLA WLIC 2029 ณ ประเทศไทย การดำเนินการดังกล่าวถือเป็นอีกหนึ่งก้าวสำคัญของหอสมุดและคลังความรู้ฯ ในการสร้างความร่วมมือกับเครือข่ายวิชาชีพระดับนานาชาติ และผลักดันประเทศไทยให้มีบทบาทในเวทีห้องสมุดโลก ตลอดจนสร้างโอกาสในการเผยแพร่ศักยภาพของมหาวิทยาลัยมหิดล ประเทศไทย และวงการห้องสมุดไทยสู่ประชาคมนานาชาติ












ข่าว: ธรรพ์ณธร อรียพิพัฒน์
ภาพ: ณัฐกัลย์ ทวีพันธ์, IFLA WLIC 2026